Uluslararası bir araştırma ekibi, aşırı soğutma gerektirmeden oda sıcaklığında çalışabilen ve hem süperakışkan hem de kristal benzeri düzen gösteren yeni bir kuantum madde hali oluşturdu. Çalışmanın sonuçları Science Advances dergisinde yayımlandı.
>Araştırmacılar, kuantum sistemlerinde yaygın biçimde gereken kriyojenik soğutmayı ortadan kaldıran bir düzenek kurdu. Çalışmada mikroboşluk adı verilen küçük ışık tutucu kullanıldı. Yöntemin voltajla kontrol edilebilmesi ve görece düşük maliyetli olması öne çıktı. >Polonya Askeri Teknoloji Üniversitesi’nden fizikçi Wiktor Piecek, sıvı kristal mikroboşlukların 60 dereceye yaklaşan sıcaklıklarda da çalışabildiğini belirtti. Yapı, süperakışkanlık ile düzenli ve tekrarlayan katı düzenin birlikte görüldüğü bir süper katı durum olarak tanımlandı. >Deneyde, ışıkla güçlü etkileşime giren organik bir yarı iletken, voltajla kontrol edilen sıvı kristalin içine yerleştirildi. Lazer darbeleriyle enerji sağlanan sistemde eksiton-polariton Bose-Einstein kondensatı oluşturuldu. Oluşan parçacıklar, ışık ve madde etkileşiminden doğan hibrit kuasiparçacıklar olarak tanımlanıyor.Yapının ömrü kısa sürdüğünden her ölçüm için yeni örnek hazırlandı. New York Şehir Koleji’nden Marcin Muszyński, bir ölçümü tekrarlamanın tamamen yeni bir örnek üretmek anlamına geldiğini açıkladı. Fransız Ulusal Bilimsel Araştırma Merkezi’nden Guillaume Malpuech ise gözlemlerin kendiliğinden simetri kırılmasıyla uyumlu olduğunu belirtti.
Araştırmacılar, yapının daha uzun süre korunmasını ve süperakışkan davranışının göstergelerinden kuantum girdaplarının ayrıntılı biçimde incelenmesini hedefliyor. Çalışmanın kuantum bilgisayarları ve gelişmiş sensörler için yeni araştırma olanakları sunabileceği bildirildi.
Kaynak: Evrensel
